📘 سناریو ۱۶ · راه‌اندازی وب‌سرور اینترانت
🔹 Intranet Web Server
🎯 هدف سناریو:
در این سناریو، یک وب‌سرور اینترانت (Intranet Web Server) را در شبکه محلی راه‌اندازی می‌کنیم. کاربران شبکه با وارد کردن آدرس IP سرور در مرورگر، به صفحه وب سفارشی دسترسی پیدا می‌کنند. این کار برای اشتراک‌گذاری اطلاعات در سازمان‌ها بسیار کاربردی است.
🔷 ۱. اینترانت (Intranet) چیست؟
🌐 تعریف اینترانت:
یک شبکه خصوصی داخلی در سازمان است که از فناوری‌های وب (HTTP/HTTPS) برای اشتراک‌گذاری اطلاعات بین کارکنان استفاده می‌کند. این شبکه فقط برای کاربران داخلی سازمان قابل دسترسی است و از اینترنت جدا است.
✅ مزایای اینترانت:
- اشتراک‌گذاری آسان اطلاعات بین کارکنان
- امنیت بالا (فقط کاربران داخلی)
- سرعت بالا (در شبکه محلی)
- هزینه کم (نیازی به هاست خارجی نیست)
- کنترل کامل بر محتوا و دسترسی‌ها
🔷 ۲. توپولوژی شبکه
📌 اتصالات فیزیکی:
| از | به | پورت مبدأ | پورت مقصد | نوع کابل |
|---|---|---|---|---|
| وب‌سرور | سوئیچ | Ethernet | Fa0/1 | Straight-Through ✅ |
| PC (کاربر) | سوئیچ | Ethernet | Fa0/2 | Straight-Through ✅ |
📌 آدرس‌های IP:
| دستگاه | آدرس IP | ماسک زیرشبکه | Gateway |
|---|---|---|---|
| وب‌سرور | 192.168.1.20 | 255.255.255.0 | 192.168.1.1 |
| PC (کاربر) | 192.168.1.10 | 255.255.255.0 | 192.168.1.1 |
🖼️ تصاویر پیاده‌سازی
📌 توپولوژی پیاده سازی شده
📌 شکل ۱: صفحه وب اینترانت که در مرورگر PC باز شده است
📌 شکل ۲: فعال‌سازی سرویس HTTP در بخش Services سرور
📌 شکل ۳: ویرایش فایل index.html با کد HTML دلخواه
🔷 ۳. پیکربندی وب‌سرور در Packet Tracer
🔸 مرحله ۱: تنظیم IP سرور
! روی Server کلیک کنید → Desktop → IP Configuration
IP Address: 192.168.1.20
Subnet Mask: 255.255.255.0
Default Gateway: 192.168.1.1
IP Address: 192.168.1.20
Subnet Mask: 255.255.255.0
Default Gateway: 192.168.1.1
📌 توضیح:
- به سرور یک آدرس IP ثابت (Static) اختصاص می‌دهیم.
- آدرس 192.168.1.20 به‌عنوان آدرس وب‌سرور در شبکه شناخته می‌شود.
- چرا Static؟ تا کاربران همیشه با یک آدرس ثابت به سرور متصل شوند.
🔸 مرحله ۲: فعال‌سازی سرویس HTTP (مطابق شکل ۲)
! روی Server کلیک کنید → Services → HTTP
HTTP: On ✅
HTTPS: Off (اختیاری)
HTTP: On ✅
HTTPS: Off (اختیاری)
📌 توضیح:
- سرویس HTTP را فعال می‌کنیم.
- پورت پیش‌فرض HTTP، پورت ۸۰ است.
- چرا HTTP؟ برای دسترسی آسان و بدون نیاز به گواهینامه SSL.
- همانطور که در شکل ۲ مشاهده می‌کنید، گزینه HTTP باید روی On باشد.
🔸 مرحله ۳: ویرایش فایل Index.html (مطابق شکل ۳)
<!-- فایل index.html در مسیر: Services → HTTP → Edit -->
<!DOCTYPE html>
<html>
<head>
<title>صفحه اصلی اینترانت</title>
</head>
<body>
<h1 style="color: blue; text-align: center;">🌐 به اینترانت شرکت خوش آمدید!</h1>
<hr>
<p style="text-align: center; font-size: 18px;">این یک وب‌سرور داخلی است.</p>
<p style="text-align: center; font-size: 18px;">از اینجا می‌توانید به منابع داخلی دسترسی داشته باشید.</p>
<hr>
<p style="text-align: center; color: gray;">تاریخ: ۱۴۰۵/۰۵/۲۳ | طراحی شده در Ya3in.ir</p>
</body>
</html>
<!DOCTYPE html>
<html>
<head>
<title>صفحه اصلی اینترانت</title>
</head>
<body>
<h1 style="color: blue; text-align: center;">🌐 به اینترانت شرکت خوش آمدید!</h1>
<hr>
<p style="text-align: center; font-size: 18px;">این یک وب‌سرور داخلی است.</p>
<p style="text-align: center; font-size: 18px;">از اینجا می‌توانید به منابع داخلی دسترسی داشته باشید.</p>
<hr>
<p style="text-align: center; color: gray;">تاریخ: ۱۴۰۵/۰۵/۲۳ | طراحی شده در Ya3in.ir</p>
</body>
</html>
📌 توضیح:
- فایل index.html صفحه اصلی وب‌سرور است.
- محتوا را به‌صورت دلخواه ویرایش می‌کنیم.
- می‌توانیم از HTML، CSS و JavaScript برای طراحی استفاده کنیم.
- چرا index.html؟ مرورگرها به‌صورت پیش‌فرض این فایل را باز می‌کنند.
- همانطور که در شکل ۳ مشاهده می‌کنید، کد HTML را در این بخش وارد می‌کنیم.
🔸 مرحله ۴: تنظیم IP کامپیوتر کاربر
! روی PC کلیک کنید → Desktop → IP Configuration
IP Address: 192.168.1.10
Subnet Mask: 255.255.255.0
Default Gateway: 192.168.1.1
IP Address: 192.168.1.10
Subnet Mask: 255.255.255.0
Default Gateway: 192.168.1.1
📌 توضیح:
- کامپیوتر کاربر هم باید در همان شبکه (192.168.1.0/24) باشد.
- با این کار، کاربر می‌تواند به سرور دسترسی داشته باشد.
🔷 ۴. تست اتصال به وب‌سرور
🔸 روش ۱: از طریق Web Browser (مطابق شکل ۱)
! روی PC کلیک کنید → Desktop → Web Browser
URL: http://192.168.1.20
URL: http://192.168.1.20
📌 توضیح:
- آدرس IP سرور را در مرورگر وارد کنید: http://192.168.1.20
- صفحه وب سفارشی شما باید نمایش داده شود.
- نکته: از http:// استفاده کنید (نه https).
- همانطور که در شکل ۱ مشاهده می‌کنید، صفحه وب با محتوای سفارشی در مرورگر نمایش داده شده است.
🔸 روش ۲: از طریق Command Prompt (Ping)
C:\> ping 192.168.1.20
📌 توضیح:
- با ping می‌توانیم اتصال به سرور را تست کنیم.
- اگر پاسخ دریافت کردید، یعنی اتصال فیزیکی برقرار است.
- اما ping وجود سرویس HTTP را تأیید نمی‌کند.
🔷 ۵. عیب‌یابی مشکلات احتمالی
| مشکل | نشانه | راه‌حل |
|---|---|---|
| سرویس HTTP خاموش | صفحه باز نمی‌شود | در Server → Services → HTTP را On کنید |
| IP اشتباه | صفحه باز نمی‌شود | IP سرور و PC را بررسی کنید |
| کابل وصل نیست | Ping جواب نمی‌دهد | اتصالات کابل را بررسی کنید |
| فایل index.html خراب | صفحه سفید یا خطا | محتوای فایل را بررسی کنید |
| Gateway اشتباه | عدم ارتباط با شبکه | Gateway را به‌درستی تنظیم کنید |
| Firewall یا ACL | دسترسی مسدود شده | قوانین امنیتی را بررسی کنید |
🔷 ۶. نمونه کد HTML پیشرفته‌تر
<!-- فایل index.html با طراحی حرفه‌ای‌تر -->
<!DOCTYPE html>
<html dir="rtl">
<head>
<meta charset="UTF-8">
<title>اینترانت شرکت</title>
<style>
body { font-family: 'iran', sans-serif; margin: 0; padding: 0; background: #f4f4f9; }
.header { background: #1a3a5e; color: white; padding: 20px; text-align: center; }
.content { padding: 30px; text-align: center; }
.footer { background: #333; color: white; padding: 10px; text-align: center; position: fixed; bottom: 0; width: 100%; }
</style>
</head>
<body>
<div class="header">
<h1>🏢 شرکت نت‌ورک پلاس</h1>
<p>سیستم مدیریت اینترانت</p>
</div>
<div class="content">
<h2>👋 خوش آمدید!</h2>
<p>از اینجا به تمام منابع داخلی شرکت دسترسی دارید.</p>
<hr>
<p>🔹 بخش‌های قابل دسترس:</p>
<ul style="list-style: none; padding: 0;">
<li>📄 اطلاعیه‌ها</li>
<li>📅 تقویم سازمانی</li>
<li>📁 اسناد و مدارک</li>
</ul>
</div>
<div class="footer">
© ۱۴۰۵ - تمامی حقوق محفوظ است | طراحی شده در Ya3in.ir
</div>
</body>
</html>
<!DOCTYPE html>
<html dir="rtl">
<head>
<meta charset="UTF-8">
<title>اینترانت شرکت</title>
<style>
body { font-family: 'iran', sans-serif; margin: 0; padding: 0; background: #f4f4f9; }
.header { background: #1a3a5e; color: white; padding: 20px; text-align: center; }
.content { padding: 30px; text-align: center; }
.footer { background: #333; color: white; padding: 10px; text-align: center; position: fixed; bottom: 0; width: 100%; }
</style>
</head>
<body>
<div class="header">
<h1>🏢 شرکت نت‌ورک پلاس</h1>
<p>سیستم مدیریت اینترانت</p>
</div>
<div class="content">
<h2>👋 خوش آمدید!</h2>
<p>از اینجا به تمام منابع داخلی شرکت دسترسی دارید.</p>
<hr>
<p>🔹 بخش‌های قابل دسترس:</p>
<ul style="list-style: none; padding: 0;">
<li>📄 اطلاعیه‌ها</li>
<li>📅 تقویم سازمانی</li>
<li>📁 اسناد و مدارک</li>
</ul>
</div>
<div class="footer">
© ۱۴۰۵ - تمامی حقوق محفوظ است | طراحی شده در Ya3in.ir
</div>
</body>
</html>
✅ ۷. چک‌لیست پیکربندی
📋 مراحل تأیید پیکربندی:
- ✔️ سرور به سوئیچ متصل شده است.
- ✔️ PC به سوئیچ متصل شده است.
- ✔️ آدرس IP سرور 192.168.1.20 تنظیم شده است.
- ✔️ آدرس IP PC 192.168.1.10 تنظیم شده است.
- ✔️ سرویس HTTP روی سرور فعال شده است (شکل ۲).
- ✔️ فایل index.html ویرایش و ذخیره شده است (شکل ۳).
- ✔️ از PC به آدرس http://192.168.1.20 متصل شده‌اید.
- ✔️ صفحه وب به‌درستی نمایش داده می‌شود (شکل ۱).
📌 ۸. جمع‌بندی نهایی
📚 در این سناریو یاد گرفتیم:
- اینترانت چیست و چه کاربردی در سازمان‌ها دارد.
- چگونه یک وب‌سرور در Packet Tracer راه‌اندازی کنیم.
- چگونه به سرور یک آدرس IP ثابت اختصاص دهیم.
- چگونه سرویس HTTP را روی سرور فعال کنیم (شکل ۲).
- چگونه فایل index.html را ویرایش کنیم (شکل ۳).
- چگونه از مرورگر به وب‌سرور متصل شویم (شکل ۱).
- چگونه با ping اتصال را تست کنیم.
- مشکلات رایج و نحوه عیب‌یابی آن‌ها.
📝 ۹. تمرین عملی
📌 وظایف شما:
- در Packet Tracer، یک Server، یک Switch و یک PC اضافه کنید.
- اتصالات را مطابق توپولوژی برقرار کنید.
- به سرور IP 192.168.1.20 و به PC IP 192.168.1.10 بدهید.
- سرویس HTTP را روی سرور فعال کنید (مطابق شکل ۲).
- فایل index.html را با محتوای دلخواه ویرایش کنید (مطابق شکل ۳).
- از مرورگر PC به آدرس http://192.168.1.20 بروید (مطابق شکل ۱).
- صفحه وب را مشاهده کنید.
- محتوای صفحه را تغییر دهید و دوباره تست کنید.
- یک صفحه جدید about.html ایجاد کنید و با آدرس http://192.168.1.20/about.html به آن دسترسی پیدا کنید.